Je hebt ongetwijfeld 1000 vragen voor je operatie want een operatie aan je borst doet emotioneel heel veel met je. Het is bang zijn om onder het verband te kijken. Twijfelen om te voelen. Jezelf opnieuw leren kennen. Bang zijn dat dit niet voldoende zal zijn en dat de kanker terugkomt.
Ik probeer je een antwoord te geven, uit mijn eigen ervaring. Weet dat elke persoon anders is en dus anders reageert op de operatie, behandeling, …
Een borstsparende operatie is zoals het woord het zelf zegt een operatie waarbij alleen de tumor en nog wat extra weefsel rond de tumor wordt weggenomen met de bedoeling zoveel mogelijk van de borst te behouden. Het is dus afhankelijk van de grootte van de tumor of er veel of weinig weefsel (borst) verwijderd wordt.
Een borstamputatie is het verwijderen van de hele borst inclusief de tepel. Dit gebeurt als de tumor te groot is in verhouding met de borst of er bijvoorbeeld meerdere tumoren in de borst aanwezig zijn. Op de plaats van de borst zal er na de operatie een horizontaal litteken zijn.
In beide gevallen worden vaak ook de lymfeklieren verwijderd om te controleren of de kanker zich heeft verspreid.
De operatie zelf is in beide gevallen niet heel pijnlijk en duurt een 2-tal uurtjes en ik verbleef 2 nachtjes in het ziekenhuis. Vaak word je wakker met 1 of 2 drains (voor het afvoeren van wondvocht) die later verwijderd kunnen worden. Het verwijderen kan wel eventjes duren (3-10 dagen) en soms ga je nog naar huis met drains. In het ziekenhuis zullen ze je leren hoe je deze kan vervangen. Naar mijn gevoel waren de drains het lastigste van al omdat ze je wat immobiel (douche, aankleden, …) maken en omdat je ze overal mee naartoe moet sleuren.
Het hele gebied van de verwijderde tumor of borst blijft gevoelloos na de operatie. Ik ben nu 5 jaar verder en ik heb er nog steeds geen gevoel in. Dat went maar is wel goed om te weten dat dat er ook bij hoort want dat wordt er niet altijd bij verteld.
Na de operatie is het geopereerde gebied afgeplakt. Tijdens de verzorging in het ziekenhuis kan je, als je dat graag wil, naar je litteken kijken. Dit is spannend en kan emotioneel zijn. Misschien kan je vragen aan de verpleging om dit moment uit te stellen en samen te delen met je man, partner, beste vriendin, zus, …
Na een borstamputatie krijg je in het ziekenhuis vaak al een voorlopige prothese mee. Dit is een soort stoffen prothese, gevuld met watjes. Deze prothese is heel licht en kan je tot de definitieve prothese (6 weken na de operatie) in je bh stoppen.
Er bestaan speciale, mooie en comfortabele sportbh’s die aangepast zijn voor een operatie aan de borst. Ze zijn zacht, knellen niet en hebben speciale stoffen hoesjes om je eventuele prothese in te steken.
Douchen is de eerste dagen vaak niet mogelijk. De wonde en hechtingen mogen niet nat worden en soms heb je zelfs nog drains. Een bad is dus helemaal uitgesloten. Met wat hulp kan je na een week proberen om voorzichtig te douchen met de handsproeier zodat je het geopereerde gebied droog kan houden. Dep droog, wees lief voor jezelf. Haren wassen doe je best boven het bad (liefst met wat hulp) tot de draadjes verwijderd werden. Of laat je verwennen bij de kapper.
Zeker als je lymfeklieren zijn weggehaald kan je arm stijf of zwaar voelen. Dit maakt makkelijke dingen moeilijk zoals iets uit de kast nemen, je haren wassen, aankleden, koken, … Dit gaat vaak na enkele weken al veel beter. Je kan hiervoor ook kinesitherapie volgen om je arm terug beweeglijk te krijgen.
Ook slapen is vaak moeilijk de eerste weken. Vaak kan je enkel op je rug slapen. Het kan helpen om met je hoofd iets hoger te slapen. Soms krijg je van het ziekenhuis een hartenkussentje mee. Dit kan je onder je oksel stoppen om de druk van je arm te verminderen op je geopereerde borst. Je kan ook een zwangerschapskussen gebruiken om het jezelf comfortabeler te maken. Ik denk dat het normaal is dat je slechter slaapt. Je lichaam maar ook je hoofd heeft veel te verwerken.
Er wordt aangeraden om te slapen zonder prothese. Er werd mij gezegd om ze opnieuw in het doosje “te slapen te leggen” om de vorm te behouden.
Hou er rekening mee dat je even geen auto zal kunnen rijden. De autogordel zou kunnen snijden in geval van een ongeval maar ook je arm kan vaak niet voldoende bewegen om veilig te kunnen rijden. In België staat er niet echt een termijn op terug mogen rijden. Dit is vaak in samenspraak met de arts wanneer je terug voldoende mobiel bent (arm vlot bewegen, veilig remmen) en wanneer jij jezelf terug zeker genoeg voelt om met de auto te rijden.
Zowel een borstsparende operatie als een borstamputatie hebben een grote impact. Het ene is zeker niet minder zwaar dan het andere. Je hoeft je situatie zeker niet te minimaliseren omdat je “maar” een borstsparende operatie kreeg.
Wees lief voor jezelf, het vraagt tijd om te wennen aan je nieuwe lichaam en aan het litteken. Ook voor je man of partner. Probeer er samen open over te praten en neem samen kleine stapjes: in de spiegel kijken, voelen., … Weet dat je partner waarschijnlijk ook niet weet hoe hij best reageert op de situatie dus praat open en eerlijk. Maar geef toe hoe mooi is het dat je partner je graag ziet ook met littekens.
Ik schreef ook een blog over
Zonnen tijdens de chemotherapie en bestralingen en
Ervaringen van lotgenoten met de ijskap tijdens de chemotherapie
6 weken na je borstamputatie kan je van je arts een voorschrift voor een definitieve externe siliconen prothese krijgen. Als er een heel groot stuk borst verwijderd werd bij de borstsparende operatie en je hierdoor eventueel een cupverschil hebt of het hiermee mentaal moeilijker hebt zou je kunnen kiezen voor een deelprothese. Dit is een kleine silicone prothese die je in je bh kan steken om zo het verschil te camoufleren.
Beide zijn losse protheses die in je in je bh kan steken maar er bestaan ook protheses die dagelijks je op je huid kan kleven.
Met het voorschrift dat je van je dokter krijgt kan je een afspraak maken bij een bandagiste. Alleen een bandagiste kan een prothese aanmeten (in België), ze zal hierbij rekening houden met de grootte en vorm van je overgebleven natuurlijke borst. Daarom is het goed om tijdens die afspraak een witte (aanspannende) t-shirt te dragen. Zo kan je goed zien of beide borsten gelijk zijn.
Het factuur van je borstprothese kan je achteraf indienen bij je mutualiteit en wordt terugbetaald. Elke 2 jaar heb je (in België) recht op een nieuwe silicone prothese. Sommige vrouwen vinden een silicone prothese te zwaar, er bestaan ondertussen borstprotheses in allerlei andere materialen zoals stof of mousse. Deze kan je kopen zonder voorschrift en hoef je niet bij een bandagiste te kopen.
Als de huid gespaard kan blijven en je verder geen bestraling moet krijgen kan je in sommige gevallen kiezen voor een directe reconstructie. Dit kan emotioneel een groot verschil maken omdat je in dit geval nooit wakker wordt zonder borst.
Is dit niet het geval dan wordt er aangeraden om ongeveer een jaar te wachten na je borstamputatie voor er gekeken wordt naar een reconstructie, zo krijgt je huid de tijd om te herstellen zeker als je ook bestralingen kreeg is dit zeker niet verkeerd. Die tijd geeft je ook ineens de ruimte om even na te denken en alles te laten bezinken.
Wat wil jij nu echt? Waar je in het begin denkt zeker een reconstructie te willen denk je daar na een tijdje misschien anders over? Wat doet het met je mentaal om niet voor een reconstructie te kiezen? Heeft het invloed op je relatie?
Hoe dan ook, er is geen goed of fout en het is iets dat alleen jij kan beslissen. Sommige vrouwen zien op tegen een nieuwe operatie voor iemand anders is er maar één manier om zichzelf opnieuw compleet te voelen. Jij moet vooral doen waar jij blij van wordt.
Na een borstsparende operatie kan je kiezen voor lipofilling. Hierbij wordt er vet van buik of billen ingespoten om een deuk of oneffenheden in de borst te camoufleren.
Bij een borstreconstructie zal de plastisch chirurg opnieuw een nieuwe borst creëeren. Dit kan met eigen weefsel of met een silicone vorm. Dit zijn de zelfde silicone vormen die tijdens een borstvergroting gebruikt worden.
Soms wordt er tijdens de operatie van een amputatie al onmiddellijk een tissue expander geplaatst. Deze houden als het ware plaats voor de definitieve borst. Expanders zijn een soort van waterballontjes die geleidelijk gevuld worden tot de grootte van je oorspronkelijke borst of je nieuwe gewenste grootte.
Je moet hiervoor een aantal keer voor een heel korte visite naar je dokter. De expanders worden gevuld met een grote spuit fysiologisch water. Iedere keer een beetje meer tot je huid voldoende heeft kunnen rekken voor een definitieve prothese. Ik vond dit persoonlijk geen aangename fase. De tissue expanders vullen en vergroten is niet pijnlijk, beter nog je voelt er niets van maar ze zijn absoluut niet soepel. Je kan het vergelijken met een harde kokosnoot.
De tissue expander kan nadien vervangen worden door silicone of eigen weefsel om opnieuw een nieuwe borst te maken. Ook de tepel kan opnieuw gemaakt worden of getatoeëerd. Hou zeker wel in je achterhoofd dat het gevoel in je borst en tepel niet meer hetzelfde zal zijn als voordien. Vaak blijft de borst en de tepel gevoelloos. Wees dus realistisch en wees je ervan bewust dat er hele mooie reconstructies zijn maar het gevoel zal nooit zijn zoals voordien.
Na de reconstructie moet je een 6-tal weken dag en nacht een aangepaste stevige compressiebh dragen. Deze zijn meestal niet heel comfortabel omdat ze gemaakt zijn uit polyamide en dat is een stofje dat niet ademt. Het kan dus best wat jeuk of huiduitslag veroorzaken. Diegene die je op de website vindt (Medicoton) heeft een laagje biokatoen aan de binnenkant waardoor deze super comfortabel is. Snuffel dus gerust even rond op de website.
Je omgeving en artsen zijn al snel geneigd om een borstreconstructie vanzelfsprekend te vinden. Misschien heb jij hier helemaal geen behoefte aan of zin in. Dat is prima! Weet dat borsten je niet definiëren als vrouw. Jij bent veel meer dan alleen maar je borsten. Jij bent jij met jouw persoonlijkheid, humor, gekke trekjes, kledingstijl, … Je hoeft je borst niet te “vervangen” als je dat niet wil. Je hoeft zelfs geen prothese te dragen. Ook hiervoor bestaat er prachtige lingerie. Kijk maar even op de website van Les Monocyclettes, ze is een lotgenoot en ontwerpt prachtige lingerie voor vrouwen met 1 borst.
Tip voor Belgische lotgenoten:
Kies jij ervoor om geen reconstructie te doen of ben je nog volop in behandeling? Vraag dan aan je art een voorschrift voor protheselingerie en/of prothesezwemkledij. Met dit voorschrift betaal je maar 6% btw ipv 21%.
Als je nog vragen hebt dan help ik je met alle plezier. Deze blog is geschreven uit eigen ervaring en vervangt uiteraard geen doktersadvies.
Veel liefs, Kim 🍀
Misschien vind je deze blog ook interessant
Welke bh moet ik kiezen na mijn borstoperatie of reconstructie
Ik ga je zeker niet spammen 🙂 maar ik stuur zo nu en dan een nieuwsbrief met tips en informatie. Hoe omgaan met borstkanker, de operatie, haarverlies en andere struggles, … Misschien kan je hierin wat herkenning of geruststelling vinden.
Kim Timmermans
Tulpenlaan 31
2550 Kontich
BE 0766.467.769